نانو محک بهبود
 جمع بندي سخنان اعضاي پنل در نشست «آب و رويكردهاي نو در گذر تاريخي ايران، يك دهه همكاري ملي آب»

جمع بندي سخنان اعضاي پنل در نشست «آب و رويكردهاي نو در گذر تاريخي ايران، يك دهه همكاري ملي آب»

محمد امين قانعي راد
     مخالفت با طرح هاي توسعه مخالفت با توسعه نيست، مخالفت با ناپايداري طرح هاي توسعه است به همين دليل است كه مي گوييم مهم ترين ويژگي طرح هاي توسعه بايد اين باشد كه پيوست محيط زيستي و جامعه شناسي داشته باشد.
     امر اجتماعي و امر زيست محيطي استقلال دارند با معيار اقتصادي نمي توانيم آنها را بسنجيم. نگاه اقتصاد محور همه چيز را به پول تبديل و در مورد آن صحبت مي كند. ما بايد به مسوولان بگوييم كه محيط زيست و جامعه چيزي نيست كه با پول بشود آن را سنجيد.
    
     پيشنهاداتي كه مي توانم در راستاي بحث هاي مطرح شده ارايه كنم اين موارد است:
     ١- تخصيص منابع مالي موثر
     ٢- وزرا و شخصيت هاي سياسي، مشاور اجتماعي و زيست محيطي نياز دارند، شرايط موجود نشان مي دهد كه به مشاور مسائل آب هم نياز دارند
     ٣- طرح هاي عمراني بدون مجوز محيط زيست افتتاح نشوند
     ٤- اعمال فسادزدايي از فعاليت هاي اقتصاد صنعتي
     ٦- ايجاد توازن بين اقتصاد زندگي و اقتصاد كالايي
     ٦- گسترش گفت وگوهاي اجتماعي يا اجتماعي كردن مساله آب
     ٧- تعريف پيوست آب براي طرح هاي توسعه
     ٨- به رسميت شناختن فعاليت هاي جامعه مدني در حوزه محيط زيست
     ٩- غيرسياسي كردن مساله محيط زيست
     ١٠- بهبود نظام حكمراني آب و توسعه
     ١١- اسناد پيوست فرهنگي زيست محيطي و اجتماعي طرح هاي عمراني قبل از اجراي طرح هاي عمراني روي سايت دولت و وزارتخانه قرار گيرد و فرصتي به كارشناسان داده شود كه اظهارنظر كنند.
    
     هادي خانيكي
     بحران آب اگر با فهم نادرست عمومي شود و با مديريت غلط اجرايي شود و با مشاركت اندك اجتماعي مساله را به شكل مضاعفي پيچيده تر مي كند. بحران آب بحران در همه چيز ما است، بحران امنيت ملي ما است، بحران منافع ملي، بحران توسعه ملي است. وقتي ابعاد بحران اينقدر وسيع مي شود، طبيعي است كه كنشگران آن براي حل مساله هم بيشتر مي شوند.
     ما بايد بتوانيم دانشگاه را به حرف بياوريم و زبان آور كنيم بر سر منفعت ملي. مشكل آب مثل هر مشكل ديگري محصول جامعه اي است كه به زبان نيامده يا لكنت زبان دارد و مشكل حكمراني است كه گوش شنوا ندارد، كار ما در جامعه مدني اين است كه تا مي توانيم دانشگاهيان و كارشناسان را و رسانه ها را به زبان آوريم. از طرفي هم انتظارداريم كه گوش شنوايي هم باشد.
     شيوه طرح نگراني هايي كه در حال حاضر براي آب مطرح مي شود، توليد عدم اجماع در دولت مي كند، كما اينكه مي بينيم وزارت نيرو، وزارت كشاورزي را مقصر مي داند، هر دوي اينها مقصر را سازمان محيط زيست مي دانند. اگر گفتمان آب شكل بگيرد در كانون آن اين امر اجتماعي مي تواند سودمند باشد.
     تيترها و خبرهاي جنجالي رسانه اي در حوزه آب منجر به رقابت بر سر آب مبتني بر ترس و نااميدي و عدم همكاري و عدم احساس تعهد مي شود. در برابر اين مي توان يك فهم مشترك ايجاد كرد. نه به اين معنا كه بگوييم هيچ مشكلي وجود ندارد، بلكه به اين معنا كه كاري كنيم همه مردم مشكل و مساله را از خودشان بدانند.
    
     عباسقلي جهاني
     ما مفهوم توسعه را در كشور به درستي متوجه نشده ايم. كاري كه ما انجام مي دهيم نقطه اي است و عمران است نه توسعه. اگر بخواهيم به درستي قضاوت كنيم مي توانيم بگوييم كه برون داد نهايي فعاليت هاي يك بخش است كه شامل تلاقي دو مولفه مهم است. يكي پيشران هاي توسعه كه خارج از اختيارات بخش آب است مثل سياست هاي جمعيتي، برنامه هاي توسعه شهري و فضاسازي براي فعاليت هاي مختلف، اينها به طور مستقيم در برنامه هاي مديريت آب اثر مي گذارد و يك مولفه هم خود فعاليت هاي بخش آب است. چيزي كه ما مي بينيم مجموعه اين غفلت هاست.
     پيشران هاي توسعه اثرگذار در حوزه آب بايد متناسب با شرايط توسعه پايدار اصلاح شود. در مورد مسائل سدسازي بايد توجه داشته باشيم كه ما با شرايط دو گانه در كشور مواجهيم.
     تعدادي از نخبگان حوزه آب بيانيه اي را براي رييس جمهور ارسال كردند كه يكي از بندهاي آن اين است: «تعيين تكليف طرح هاي نيمه تمام توسعه منابع آب در انطباق واقعي آنها با اصول و مباني توسعه پايدار و مهندسي باشد.» ما اعتقاد داريم يك گروه مستقل متشكل از نخبگان و آدم هاي مورد وثوق تشكيل شود كه طرح هاي نيمه تمام را از بعد اصول توسعه پايدار با توجه به مهندسي دوباره بازبيني كنند. در اين بيانيه پيشنهاد شده براي برون رفت از شرايط بحراني موجود دولت به صورت قانوني لايحه اي را به مجلس ارايه كند كه دهه ١٣٩٦ تا ١٤٠٦ را به عنوان دهه ملي آب در نظر بگيرند. به اين مفهوم كه بتوانيم دوره گذار را با فراهم كردن رويكردهاي نوين، اين پلتفرم ها را آماده كنيم تا شرايط را به شرايط مطلوب برسانيم.
    
     حجت ميان آبادي
     نگراني موجود اين است كه ما بايد بين ابعاد امنيتي آب و امنيتي كردن تفاوت قايل شويم. مسائل آبي چه در بعد داخلي و چه در بعد بين المللي داراي ابعاد امنيتي است. امنيت آبي يك بعد مهم امنيت ملي است. غفلت از مسائل و ابعاد امنيتي آب و سياست ها و رويكردهاي منابع آب پذيرفته شده نيست اما اين مساله به معناي امنيتي كردن آب نيست.
     وقتي صحبت از ديپلماسي آب مي كنيم تعريف غلطي كه در جامعه كم كم رنگ و بوي جدي به خود مي گيرد اين است كه ديپلماسي آب را به معناي مذاكره و گفت وگو در مورد آب محدود كنيم. مذاكرات آبي يكي از ابزارهاي ديپلماسي آب است. وقتي به ديپلماسي آب به نگاه علمي و جامع نگاه مي كنيم، مي بينيم كه ابزارها و رويكردهاي بسيار متعدد و متنوعي براي ديپلماسي آب تعريف شده و در دنيا در حال پياده شدن است.
     ما دچار بخشي نگري شديد در مسائل هيدروپولتيكي و ديپلماسي آب هستيم. در مسائل آب سه گروه مقصرند: دولت، دانشگاه ها و مردم. اين سه گروه را اگر در ديپلماسي آب دخيل كنيم مطمئنا در هر سه گروه ضعف داريم. اينكه تعريف مان از ديپلماسي آب را محدود كنيم به وزارت امور خارجه يا وزارت نيرو يا سازمان حفاظت محيط زيست، كاملا غلط است.
     رسانه ها و مسوولان به غلط از جنگ آب صحبت مي كنند، اما ما چيزي به نام جنگ آب نداريم. اين ثابت شده است. براساس رويكردهايي كه در مسائل هيدروپولتيك وجود دارد مي توان اين را اثبات كرد كه در حال حاضر جنگ آب در دنيا ثبت نشده است. تنش نظامي و درگيري نظامي بوده اما جنگ آب نبوده.
    
    


 روزنامه اعتماد،

دیدگاه خود را ارسال نمایید

ما را دنبال کنید