نانو محک بهبود
تنش آبی، کشاورزی،بحرا ن آب

دبیر همایش ملی روز آب: نسل ما ميراث دار پنج دهه مديريت ناکافي در حوزه آب است.

نويسنده: ليلا مرگن

تنش هاي آبي در ايران به مرزهاي خطرناكي نزديك شده و همان اندك فرصت هايي كه براي ساماندهي اين شرايط داريم، رو به پايان است. باوجوداين به نظر مي رسد هنوز هم برنامه روشني براي اصلاح مصرف آب در كشور نداريم، چراكه مفاد برنامه ششم توسعه با توسعه سطح زير كشت در بخش كشاورزي و ايجاد ٥٠٠ هزار هكتار باغ در اراضي شيب دار، بر اساس محاسبات انجام شده يك درصد بر مصرف آب كشور خواهد افزود و ايران را بيش از گذشته در سراشيبي سقوط قرار مي دهد. باوجوداين كساني كه در چهار دهه گذشته با تصميمات بد، ايران را به اين نقطه رسانده اند، نه تنها مسئوليت تصميمات خود را نمي پذيرند، بلكه هنوز هم خوش بين هستند كه مي توانند اشتباهات مكرر چهار دهه گذشته را با به كارگرفتن تكنولوژي اصلاح كنند. محمدحسين شريعتمدار در حالي نسل خود را وام دار كج داري هاي گذشته معرفي مي ‎كند كه خود سابقه حضور چهاردهه اي در وزارت جهاد كشاورزي را دارد و به تازگي در ايام بازنشستگي به جمع تصميم سازان بخش خصوصي پيوسته است، اما او باز هم در موقعيت جديد، با وجود تاكيد كارشناسان بر تغيير رويه جدي در زمينه توليد غذا، تصور مي كند با تكيه بر تكنولوژي مي توان مشكل بحران آب ايران را حل كرد. اين در حالي است كه بسياري از كارشناسان بر اين باورند كه با توجه به پتانسيل سرزميني، بايد با مسئله كمبود آب سازگار شويم و حتي گاهي تكنولوژي هم دواي درد ما نخواهد بود.
     محمدحسين شريعتمدار، دبير همايش روز ملي آب، در مراسم ديروز اتاق بازرگاني بيان كرد: نسل ما ميراث دار پنج دهه مديريت ناکافي در حوزه آب است. هيچ نسلي به اندازه ما وام دار اين همه کج داري ها نيست. ما هيچ گزينه ديگري جز حل مسئله آب نداريم، آب مسئله و دغدغه جهاني است و اين مشکل قابل حل است.
     او با تكيه بر مطالعات انجام شده در مركز ملي مطالعات راهبردي كشاورزي و آب، حل مشكل آب ايران را امكان پذير دانست و با اشاره به اينكه هنوز به ازاي هر نفر هزارو صد مترمكعب آب داريم، استفاده از تكنولوژي جديد را راهي براي تامين شاخص امنيت غذايي كشور معرفي كرد.
     شريعتمدار در حالي تكنولوژي را وسيله نجات ايران معرفي مي كند كه با توجه به شرايط آب وهوايي خشك ايران، بذرهاي سازگار با اقليم اين كشور، در كمتر نقطه اي از جهان توليد مي شود. مراكز تحقيقاتي ايران كه از كمبود بودجه رنج مي برند، نتوانسته اند تحقيقي در اين رابطه انجام دهند و با وجود اينكه كفگير منابع آب به ته ديگ خورده، باز هم وزارت جهاد كشاورزي از توسعه سطح زير كشت، آن هم در اراضي شيب دار، واقع در مراتع درجه يك كشور دفاع مي كند.
     برخلاف اظهارات شريعتمدار به عنوان فردي كه سال ها در بخش كشاورزي به عنوان بزرگ ترين مصرف كننده آب كشور، تصميم ساز بوده و چه بسا تصميماتي كه هم نسلان او براي تامين امنيت غذايي كشور، تعريف بازار صادراتي محصولات كشاورزي و ... گرفته اند، منابع آب ايران را به اين روز انداخته است، كاوه مدني، معاون آموزش و پژوهش سازمان حفاظت محيط زيست كه از نسلي ديگر است، بازگشت ايران به شرايط گذشته را غيرممكن دانست.
     مدني در سخنان خود تاكيد كرد: بايد كلمه بحران آب را فراموش كنيم. ما به مرز ورشكستگي آبي رسيده ايم. در مرحله ورشكستگي آبي عدالت در توزيع منابع بايد در دستور كار قرار گيرد و شرط توزيع عادلانه منابع، داشتن شفافيت است. عدم تصميم گيري قاطع براي بيان چالش هاي آبي کنوني کشور با مردم، نتيجه حذف شفافيت از ارکان عدالت است.
     به اعتقاد مدني، در شرايط امروز ايران بايد به سازگاري با خشك سالي توجه ويژه اي كنيم، زيرا در حالت ورشکستگي، چک بي محل هم داشتيم. تمامي آب هاي سطحي که همانند حساب هاي جاري بودند، همچنين آب هاي زيرزميني که همانند حساب هاي پس انداز بودند را خرج کرده ايم و در همين شرايط، ميزان زيادي تخصيص حقابه هم داشته ايم که درست شبيه چک هاي بي محل است.
     اين مقام مسئول با بيان اينکه در اين شرايط، حتي اگر با آسمان وريسمان بافتن، دلايل متعددي را براي اين اتفاق بيان کنيم و فراتر اينکه، با حذف سهم و نقش خطاهاي خودمان در ايجاد چنين شرايطي، موضوع را به اقليم و تغييرات آن مرتبط کنيم، باز هم تغييري در اصل موضوع ايجاد نکرده ايم، يادآور شد: موضوع مهم اين است که براي تامين و پرداخت تخصيص ها و سهم هايي که ايجاد کرده ايم، منبعي وجود ندارد.
     اگرچه او تعطيلي بخش كشاورزي به دليل سهم اين بخش در ايجاد اشتغال را امري غيرممكن توصيف كرد، اما بر اين باور است كه بايد آب را به كاربري هايي اختصاص دهيم كه بازگشت سرمايه بيشتري ايجاد مي كنند.
     مدني گفت: تا زماني كه فرصت هاي شغلي در بخش صنعت و خدمات ايجاد نشود، مجبور به بهره گيري بيش از حد يا به عبارت ديگر بهره کشي از منابع طبيعي و آب و خاک خود براي ايجاد اشتغال در کشور هستيم.
    

دیدگاه خود را ارسال نمایید

ما را دنبال کنید